Μετσοβο

Χορτόπιτα Μετσόβου

Παραδοσιακή πίτα του Μετσόβου με χόρτα εποχής και ντόπια φέτα.
Ηπειρώτικο Πρωινό-Χορτόπιτα Μετσόβου
Πριν τη μαγειρική...

Στο Μέτσοβο, όλα τα νοικοκυριά είχαν τον δικό τους κήπο, μέσα στην αυλή ή έξω από τον οικισμό. Μάλιστα, οι ντόπιοι είχαν επινοήσει ένα πρωτότυπο σύστημα άρδευσης για να ποτίζουν τα κηπευτικά τους που σώζεται μέχρι σήμερα. Τα διάφορα φυλλώδη χορταρικά εποχής (όπως τα λάπαθα) χρησιμοποιούνταν κατά κόρον σε πίτες και φαγητά. Εκτός από τα ιδιαίτερα γευστικά χαρακτηριστικά τους, πρόσφεραν και υψηλή διατροφική αξία.

Χορτοπιτα Μετσοβου

Υλικά

Αυτή η χορτόπιτα γίνεται με λάπαθα και σέσκουλα, αλλά μπορεί κανείς να προσθέσει και σπανάκι ή κάποιο άλλο φυλλώδες χορταρικό εποχής. Η απουσία των μυρωδικών που συναντάμε σε άλλες περιοχές της Ελλάδας είναι συνεπής με τον λιτό χαρακτήρα της ηπειρώτικης γαστρονομικής παράδοσης. Το απαραίτητο συστατικό είναι μια μικρή ποσότητα τραχανά που απορροφά τα περιττά υγρά και δένει τη γέμιση.

Για το χωριάτικο φύλλο:

  • 500 γρ. αλεύρι γ.ο.χ
  • 200 γρ. νερό, χλιαρό
  • 50 γρ. ελαιόλαδο
  • 15 γρ. αλάτι
  • 10 γρ. ξύδι

Για τη γέμιση:

  • 500 γρ. λάπαθα
  • 500 γρ. σέσκουλα
  • 500 γρ. πράσα
  • 3 ματσάκια κρεμμυδάκια φρέσκα
  • 300 γρ. φέτα, θρυμματισμένη
  • 150 γρ. ελαιόλαδο
  • 200 γρ. τραχανάς
  • Αλάτι (κατά προτίμηση)

Σημείωση: Για πιο αυθεντικό παραδοσιακό φύλλο, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε σκληρό αλεύρι, αρκεί να το κοσκινίσουμε πρώτα. Εναλλακτικά, μπορούμε να πάρουμε έτοιμο χωριάτικο φύλλο. Εάν θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε φύλλο κρούστας που είναι πιο λεπτό, πρέπει να στρώσουμε 2-3 φύλλα για κάθε χωριάτικο φύλλο που αντικαθιστούμε.

Εκτέλεση

  1. Πλένουμε καλά τα χορταρικά. Τα αφήνουμε μέσα σε νερό για λίγα λεπτά και το αλλάζουμε 3-4 φορές, μέχρι να βγει καθαρό. Ξεπλένουμε καλά, στραγγίζουμε τα χορταρικά σε ένα σουρωτήρι και τα ψιλοκόβουμε.
  2. Ρίχνουμε τα χορταρικά σε ένα βαθύ δοχείο, προσθέτουμε τη θρυμματισμένη φέτα, τον τραχανά, το αλάτι και το ελαιόλαδο και ανακατεύουμε.
  3. Σε ένα άλλο βαθύ δοχείο, ρίχνουμε τα υλικά για το φύλλο εκτός από το νερό (αλεύρι, αλάτι, ελαιόλαδο και ξύδι) και ανακατεύουμε με απαλές κινήσεις. Προσθέτουμε σιγά σιγά το χλιαρό νερό, ανακατεύοντας με ένα κουτάλι. Μόλις απορροφηθούν τα υγρά, ζυμώνουμε με τα χέρια μέχρι να έχουμε μια λεία ζύμη που δεν κολλάει. Πλάθουμε τη ζύμη σε μπάλα, σκεπάζουμε με μια πετσέτα και την αφήνουμε να «ξεκουραστεί» για 30 λεπτά.
  4. Όταν η ζύμη είναι έτοιμη, τη χωρίζουμε σε 7 ομοιόμορφα μπαλάκια και ανοίγουμε 7 λεπτά φύλλα με τον πλάστη.
  5. Προθερμαίνουμε τον φούρνο στους 180 °C στη λειτουργία «αντιστάσεις πάνω-κάτω».
  6. Αλείφουμε ένα ταψί με λάδι. Στρώνουμε 1 φύλλο, αφήνοντάς το να περισσεύει έξω από το ταψί, το λαδώνουμε και επαναλαμβάνουμε με τα επόμενα 3 φύλλα. Απλώνουμε ομοιόμορφα τη γέμιση. Στρώνουμε το επόμενο φύλλο, το λαδώνουμε και επαναλαμβάνουμε με τα 2 τελευταία φύλλα λαδώνοντας ενδιάμεσα.
  7. Πιάνουμε το τμήμα των φύλλων που περισσεύει από το ταψί και διπλώνουμε προς τα μέσα, φτιάχνοντας έναν ωραίο στριφτό κόθρο γύρω από την πίτα. Αλείφουμε την επιφάνεια και τον κόθρο της πίτας με ελαιόλαδο.
  8. Τοποθετούμε το ταψί στο κάτω ράφι και ψήνουμε για 1 ώρα περίπου μέχρι να ροδίσει.
  9. Αφήνουμε την χορτόπιτα να κρυώσει ελαφρά και σερβίρουμε.

Η πίτα που μόλις ψήσαμε είναι ιδιαίτερα χορταστική και κατάλληλη για όλες τις ώρες της ημέρας. Με καλό στράγγισμα στα χόρτα, λίγη προσοχή στο άνοιγμα του φύλλου και μεράκι στο δίπλωμα του κόθρου, μπορούμε να τη φτιάξουμε όπως μια γνήσια ηπειρώτισσα κυρά.

Μετά τη μαγειρική...

Το Μέτσοβο είναι ένα ιστορικό κεφαλοχώρι της Ηπείρου, χτισμένο σε υψόμετρο 1200 μ. ανάμεσα στις επιβλητικές βουνοκορφές της Πίνδου. Υπήρξε πολύβουο εμπορικό σταυροδρόμι και φάρος του βλαχόφωνου πολιτισμού. Οι Μετσοβίτες διατηρούν την παράδοση, την αρχιτεκτονική και τη γαστρονομία τους ζωντανές μέχρι και σήμερα. Αρκεί μια βόλτα στην πλατεία και τα σοκάκια του χωριού για να ταξιδέψουμε στο ένδοξο παρελθόν του.

Ηπειρώτικο Πρωινό-Μετά τη μαγειρική...